Het programma in een notendop

Elke inwoner van Nederland heeft baat bij een schone, veilige en gezonde leefomgeving. Daarom willen we milieuschade voorkomen in plaats van achteraf herstellen. Niet voor niets inspecteren wij bedrijven en houden we toezicht in natuurgebieden. Maar soms is er meer nodig. Dit is het geval bij het gecalculeerd schade toebrengen aan het milieu, ook wel milieucriminaliteit genoemd.

Milieuwetten beschermen onze lucht, ons water, ons voedsel en onze natuur

De kosten van milieucriminaliteit voor onze maatschappij zijn hoog. Aan de buitenkant vaak ‘respectabel’ ogende bedrijven overtreden de milieuwetten niet alleen om er actief geld mee te ‘verdienen’, maar vaak ook om uitgaven te besparen door milieumaatregelen na te laten. Die milieuwetten zijn er om de volksgezondheid, de kwaliteit van essentiële levensbehoeften zoals lucht, (drink)water en voedsel en flora en fauna te beschermen.

Het terugdringen van milieucriminaliteit, betekent ook werken aan duurzaamheid

Sommige uitingen van milieucriminaliteit brengen het halen van de klimaatdoelen ook in gevaar, doordat zij een schadelijk effect hebben op milieu en klimaat. Werken aan een duurzame regio, betekent dan ook werken aan het terugdringen van milieucriminaliteit. Met dit programma ontwikkelt OZHZ de benodigde skills, kennis, en werkwijze om milieuschade te voorkomen.

Samen meer Grip op Milieuschade: van inzicht naar actie

Met het programma Samen meer Grip op Milieuschade heeft OZHZ binnen de Ontwikkelaanpak 2022–2025 gericht gewerkt aan het versterken van toezicht en handhaving. Doel was om milieuschade en milieucriminaliteit eerder te herkennen én effectiever aan te pakken.

We brachten thema’s als ondermijning, Zeer Zorgwekkende Stoffen (ZZS), ketentoezicht en de Nota VTH samen in één samenhangende aanpak. Door risico’s centraal te stellen, data beter te benutten en intensiever samen te werken met ketenpartners, werd het toezicht scherper en doelgerichter. Tegelijkertijd groeide binnen de organisatie het bewustzijn: signalen tellen mee en samenwerking over unitgrenzen heen is essentieel.

In het interview delen collega’s hoe dit programma de organisatie in beweging bracht, hoe samenwerking is versterkt en wat dit betekent voor inwoners en ondernemers. Het verhaal maakt duidelijk dat grip op milieuschade ontstaat door focus, samenwerking en een gedeelde verantwoordelijkheid.

Lees het uitgebreide interview

Verder professionaliseren: leren herkennen van signalen van ondermijning

In 2025 hebben we extra geïnvesteerd in het versterken van de kennis en alertheid van onze toezichthouders. Tijdens een speciale trainingsdag werkten collega’s en partners samen aan één doel: sneller herkennen wanneer iets niet klopt.

Focus op de fysieke leefomgeving

De training ging niet alleen over signalen tijdens regulier toezicht, maar ook over ondermijning die de leefomgeving direct raakt. Denk aan drugsdumpingen, illegale lozingen of andere vormen van bodemverontreiniging die grote schade kunnen veroorzaken.

Praktische handvatten uit de praktijk

Experts van politie, RIEC en onze juridische en milieuteams deelden concrete voorbeelden en handvatten: welke signalen neem je serieus, hoe leg je zorgvuldig vast wat je ziet en wanneer is het nodig partners in te schakelen?

Sterkere regionale samenwerking

Door deze gezamenlijke aanpak worden signalen eerder opgepakt en kunnen gemeenten sneller handelen. Dat maakt onze regio weerbaarder tegen ondermijning én beschermt inwoners, ondernemers en het milieu.

Handreiking aanpak bodemverontreiniging door drugsafval

Tijdens deze bijeenkomst lichtte een collega de handreiking aanpak bodemverontreiniging door drugsafval toe. Welke daarna in het bodemplatform van onze opdrachtgevers officieel is opgeleverd.

 

Onder de loep: zo pakken wij ondermijning aan

Als OZHZ spelen we een belangrijke rol in de aanpak van ondermijning. Ondermijning ontstaat wanneer criminelen legale bedrijven of diensten gebruiken voor illegale activiteiten. Zo raken de onderwereld en bovenwereld met elkaar verweven, wat schadelijk is voor onze samenleving.

Wat doen we bij OZHZ tegen ondermijning?
We werken nauw samen met handhavingspartners van gemeenten tijdens integrale controles. Ook melden we signalen aan onze ketenpartners die kunnen wijzen op zaken als drugshandel, arbeidsuitbuiting of mensenhandel. Deze signalen komen vaak aan het licht tijdens ons reguliere toezicht. Daarnaast pakken we zelf ondermijnende activiteiten aan, vooral als er risico’s zijn voor het milieu, bijvoorbeeld bij onjuiste opslag van gevaarlijke stoffen, onvergunde activiteiten of onvoldoende voorzieningen tegen het lekken van vloeistoffen.

Waar kun je op letten?
Ondermijning kan bij verschillende bedrijven voorkomen. Let vooral op opvallende of verdachte situaties zoals:

  • Overlast door vreemde geuren, geluiden of witte rook
  • Afgedekte of dichtgemaakte ramen en fel kunstlicht dat altijd brandt
  • Onverklaarbaar hoog energieverbruik of stroomstoringen
  • Beveiliging met camera’s of personen, vooral als het bedrijf er gesloten uitziet
  • Activiteiten op ongebruikelijke tijden, bijvoorbeeld ’s nachts
  • Ongewone voorraden chemicaliën of opslag van vaten en jerrycans
  • Veel (buitenlandse) voertuigen bij een pand, rommelig terrein of weinig zichtbare bedrijfsactiviteiten
  • Voorkeur voor contante betalingen of geen online aanwezigheid
  • En natuurlijk: een onderbuikgevoel dat er iets niet klopt

Hoe meld je signalen?
Heb je een vermoeden of signalen van ondermijning? Meld dit dan altijd. Dat kan anoniem via Meld Misdaad Anoniem: www.meldmisdaadanoniem.nl

Het laatste nieuws

De verhalen die u niet wilt missen

Bodem, lucht en water vrijhouden van zeer zorgwekkende stoffen

Lood kun je gewoon in je handen houden. Toch staat dit metaal op de lijst van zeer zorgwekkende stoffen, dat is afgekort: ZZS. ‘Dat komt doordat lood in de bodem gezondheidsrisico’s geeft, met name voor jonge kinderen,’ legt Ewald van Wijnsberge van de Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid uit. Hij is inhoudelijk adviseur en vergunningverlener voor industrie met het specialisme afvalstoffen.

5 minuten

Lees het verhaal
Bodem, lucht en water vrijhouden van zeer zorgwekkende stoffen

Nooit meer werken met ZZS

Zeer zorgwekkende stoffen (ZZS) zijn de gevaarlijkste stoffen voor mens en milieu. Toch maken veel bedrijven er gebruik van. Zo ook in de grafische industrie, ziet Johan den Houter, directeur-eigenaar van Drukkerij RAD uit Dordrecht: “Ik vind dat jammer. Want er zijn gewoon methodes waarbij je minder gevaarlijke stoffen hoeft te gebruiken.” En hij kan het weten. Want Drukkerij RAD werkt al jaren volledig zonder ZZS.

5 minuten

Lees het verhaal
Nooit meer werken met ZZS

Toezichthouder wordt dronepiloot

Controller en reservebatterij in de tas? Hup naar buiten! Als het aan Harold ligt, behoort de drone voortaan tot de standaarduitrusting van de toezichthouder. Harold is senior toezichthouder bodem bij de omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid. Zijn rol is om tijdens grondwerkzaamheden op de bouw controles uit te voeren. Dat zijn (soms) onaangekondigde controles op het gebied van bodemsanering én bodemkwaliteit.‘

6 minuten

Lees het verhaal
Toezichthouder wordt dronepiloot

Uitgelichte stukken

Meer weten? Dit programma werken valt onder de Ontwikkelaanpak. Download de aanpak hieronder.

  • Ontwikkelaanpak OZHZ 2022-2025 2.9 MB Download